FixMeasure
Temel bilgiler
Asbest ve kurşunlu boya: tadilattan önce kontrol
Eski evlerde asbest ve kurşunlu boya bulunabilir. İkisi de sağlam kaldıkça büyük ölçüde zararsızdır; ancak zımparalamak, kesmek veya yıkmak ciddi hastalıklara yol açan toz çıkarır. Bu rehber nerelerde bulunduklarını ve işe başlamadan önce ne yapmanız gerektiğini anlatıyor.
1. Neden önemli
Asbest liflerini solumak, çoğu zaman on yıllar sonra akciğer kanseri, mezotelyoma ve asbestoza yol açabilir. Eski boyalardan çıkan kurşun tozu özellikle küçük çocuklar ve hamileler için zararlıdır. Tehlike, malzemeye müdahale edildiğinde ortaya çıkar: delmek, zımparalamak, kazımak veya kırmak. İkisinden birinden şüpheleniyorsanız test ettirmeden dokunmayın.
2. Asbest nerelerde bulunabilir
Asbest, yasaklanana kadar binalarda yaygın olarak kullanıldı; yasaklar ülkeden ülkeye farklı zamanlarda, çoğunlukla 1980'ler ile 2000'lerin başı arasında geldi. Bu tarihten önce yapılmış evlerde şunlarda bulunabilir:
- Lifli çimento (eternit) çatı levhaları, oluklar, borular ve duvar panelleri.
- Boru ve kazan yalıtımı ile eski ısıtıcı panelleri.
- Dokulu tavan kaplamaları ve bazı duvar sıvaları.
- Vinil yer karoları ve yapıştırıcıları.
Asbest bakarak anlaşılmaz.
3. Kurşunlu boya nerelerde bulunabilir
Kurşun bazlı boya kısıtlanana kadar yaygındı; örneğin ABD'de 1978'de, Avrupa'nın bazı bölgelerinde daha önce kısıtlandı. En olası yerler kapılar, pencereler, süpürgelikler, merdivenler ve korkuluklardır. Kurşun test kitleri fikir verir; bir boya parçasının laboratuvar testi daha güvenilirdir.
4. Test
Asbest için akredite bir uzmana veya laboratuvara numune aldırın ya da yerel yönetiminizin numune alma rehberine uyun. Birçok ülkede büyük tadilat veya yıkım öncesinde inceleme zorunludur. Sonuçları evin belgeleriyle birlikte saklayın.
5. Güvenli çalışın ya da hiç dokunmayın
Asbest sökümü genellikle lisanslı firmalara bırakılır; ev sahibinin neler yapabileceğine ilişkin kurallar ülkeden ülkeye değişir. Kurşunlu boyada kuru zımparalama, açık alevle yakma ve elektrikli planyadan kaçının; ıslak yöntemler kullanın, zeminleri plastik örtüyle kapatın, çocukları ve hamileleri uzak tutun, HEPA filtreli süpürge ve ıslak bezle temizleyin. ABD'de 1978 öncesi evlerde çalışan tadilatçıların kurşun güvenliği sertifikası olmalıdır.
Bu kontrolleri projenin en başında planlayın; bkz. Tadilatta iş sırası: hangi iş önce yapılır?.
Sık yapılan hatalar
- Kurşun kontrolü yapmadan eski boyayı zımparalamak veya kazımak.
- Asbest testi yapmadan eski levhaları, karoları veya boru yalıtımını delmek ya da kırmak.
- Tozu ıslak temizlik ve HEPA süpürge yerine süpürgeyle toplamak.
- Çocukların çalışma alanına girmesine izin vermek.
- Yapım yılını kontrol etmeden evin bu malzemeleri içermeyecek kadar yeni ya da eski olduğunu varsaymak.
Sık sorulan sorular
Evimde asbest olup olmadığını nasıl anlarım?
Bunu yalnızca laboratuvar testi kesinleştirebilir. Ülkedeki yasaktan önce yapılmış evlerde bulunma olasılığı en yüksektir.
Asbeste dokunulmazsa tehlikeli midir?
İyi durumda olan ve müdahale edilmeyen malzeme genellikle düşük risk taşır. Tehlike, hasar gördüğünde veya üzerinde çalışıldığında başlar.
Asbesti kendim sökebilir miyim?
Kurallar ülkeye göre değişir; birçok yerde söküm lisanslı firmalarca yapılmalıdır. Yerel yönetiminize danışın.
Kurşunlu boyayı nasıl test edebilirim?
Ev tipi test kitleri fikir verir; sertifikalı bir uzman veya laboratuvar testi daha güvenilirdir.
Kurşunlu boyanın üzerine boya yapabilir miyim?
Sağlam kurşunlu boyayı uygun bir kaplamayla kapatmak kabul gören bir yöntemdir; önce zımparalamak ise değildir.